Được mệnh danh là “con rồng châu Á”, niềm tự hào của điện ảnh Hoa ngữ tại Hollywood, Thành Long nổi tiếng bởi những pha hành động mạo hiểm nhưng đậm tính hài hước.
Cuộc đời của Thành Long:
Thành Long sinh năm 1954 tại Núi Thái Bình, Hồng Kông với tên khai sinh là Trần Cảng Sinh, con của ông bà Trần Chí Bình và Trần Lị Lị. Cha mẹ anh là những người di cư do cuộc Nội chiến Trung Quốc.
Thành Long học trường Tiểu học Nah-Hwa ở Đảo Hồng Kông, năm học đầu tiên anh ở lại lớp, rồi bỏ học do cha mẹ rút tên anh khỏi trường. Vào năm 1960, cha anh nhập cư vào Canberra, Úc để làm bếp trưởng cho đại sứ quán Hoa Kỳ, Thành Long được gửi tới học tại Học viện Hý kịch Trung Quốc, một ngôi trường do sư phụ Vu Chiêm Nguyên điều hành.
Thành Long đã phải trải qua quá trình huấn luyện khắt khe trong thời gian dài, đặc biệt là huấn luyện về võ thuật và nhào lộn. Anh gia nhập nhóm Thất Tiểu Phúc, một nhóm gồm những học sinh xuất sắc nhất của trường được chọn để đi đóng phim, và lấy nghệ danh là Nguyên Lâu để tỏ lòng kính trọng sư phụ.
Thành Long trở nên thân thiết với các thành viên trong nhóm như Hồng Kim Bảo và Nguyên Bưu. Thành Long bắt đầu sự nghiệp đóng phim là làm diễn viên đóng các cảnh hành động trong bộ phim Tinh võ môn (1972) và Long tranh Hổ đấu(1973, ) của Lý Tiểu Long.
Khi được 8 tuổi, anh xuất hiện trong bộ phim Đại Tiểu Hoàng Thiên Bá(1962) cùng với một số bạn đồng môn trong nhóm "Thất Tiểu Phúc".Thành Long lại xuất hiện cùng với Li vào năm tiếp theo, trong bộ phim Lương Sơn Bá và Chúc Anh Đài (1963) rồi đóng một vai nhỏ trong bộ phim năm 1966 của Hồ Kim Quyền có tên Đại túy hiệp.
Vào năm 1971, sau khi xuất hiện trong một vai phụ của một bộ phim khác của Hồ Kim Quyền, Hiệp Nữ, Thành Long bắt đầu sự nghiệp đóng phim với các vai diễn nhân vật trưởng thành trong ngành công nghiệp điện ảnh, bắt đầu bằng việc ký hợp đồng với Hãng phim Great Earth của Chu Mu.
Lúc 17 tuổi, anh đóng vai phụ trong các cảnh võ thuật trong bộ phim Tinh võ môn và Long tranh hổ đấu của Lý Tiểu Long với nghệ danh Trần Nguyên Long. Anh nhận được vai chính thức đầu tiên vào cuối năm đó, trong bộ phim Quảng Đông tiểu lão hổ, phát hành không nhiều tại Hồng Kông vào năm 1973.
Sau thất bại thương mại trong nỗ lực đầu tư ban đầu vào bộ phim và những rắc rối khi tìm vai đóng cảnh hành động, Thành Long đoàn tụ với cha mẹ tại Canberra năm 1976, nơi anh có thời gian ngắn học tại trường Cao đẳng Dickson và làm công nhân xây dựng.
Một người bạn cùng nghề xây dựng có tên Jack đã hướng dẫn cho Thành Long, vì vậy Thành Long được mọi người gọi là "Jack nhỏ" rồi sau đó viết ngắn lại thành "Jackie", từ đó tên Jackie Chan đã gắn liền với anh đến nay.
Sự nghiệp điện ảnh
Có thể nói Thành Long là một trong những nam diễn viên không chỉ có tiếng vang trong làng điện ảnh Hoa Ngữ mà tên tuổi của anh còn nổi danh khắp thế giới. Những bộ phim mà Thành Long góp mặt luôn đem lại sự yêu thích cho khán giả bởi những pha võ thuật cực đẹp mắt cũng như sự hài hước trong chính cách diễn của nam diễn viên tên tuổi này. Cùng điểm lại 10 hình ảnh khó quên của Thành Long trên màn ảnh để thấy được sự nghiệp diễn xuất của anh đi lên như thế nào
Túy quyền
Đây là tác phẩm tạo nên tên tuổi của Thành Long. Tuy là phim võ thuật, nhưng nội dung Túy quyền (1978) rất thú vị và ý nghĩa được thể hiện hài hước. Có thể nói, bộ phim đã xây dựng cho nam diễn viên này một phong cách rất riêng, độc đáo. Năm 1994, phần hai của tác phẩm này được thực hiện do chính anh làm đạo diễn (cùng Lưu Gia Lương), cũng rất ăn khách.
Kế hoạch A
Nếu Túy quyền sản sinh cái tên Thành Long, thì Kế hoạch A (1983) là bộ phim đưa Thành Long lên hàng ngôi sao, là tác phẩm thành công nhất trong sự nghiệp, khẳng định tài đạo diễn của anh.
Hình ảnh chàng cảnh sát dũng cảm, láu cá Mã Như Long qua diễn xuất của nam diễn viên đã in sâu vào ký ức nhiều thế hệ khán giả. Đặc biệt, người xem ấn tượng với những màn đấu võ trong phim. Năm 1987, Kế hoạch A có thêm phần hai, xuất hiện ba mỹ nhân Trương Mạn Ngọc, Quan Chi Lâm và Lưu Gia Linh.
Câu chuyện cảnh sát
Hình tượng viên cảnh sát Trần Gia Câu do Thành Long đảm nhận với những pha mạo hiểm chết người không chỉ xuất hiện trong một, mà đến 5 tập phim trong vòng 20 năm. Đó là Câu chuyện cảnh sát (1985), Câu chuyện cảnh sát 2 (1988), Câu chuyện cảnh sát 3 - Cảnh sát siêu đẳng (1992), Câu chuyện cảnh sát 4 - Nhiệm vụ đơn giản (1996) và Tân câu chuyện cảnh sát (2004). Ngoài doanh thu, series phim cũng mang về cho Thành Long hai giải Nam diễn viên chính xuất sắc tại LHP Kim Mã (Đài Loan) và LHP Kim Kê (Trung Quốc).
Tổ trọng án
Cũng là phim cảnh sát nhưng Tổ trọng án (1993) rất khác với Câu chuyện cảnh sát. Thành Long đã đoạt giải Nam diễn viên chính xuất sắc Kim Mã với vai viên cảnh sát mạo hiểm lao mình vào xào huyệt bọn tội phạm
Đại náo phố Bronx
Đây là tác phẩm giúp Thành Long gõ cửa Hollywood và thành công bất ngờ với doanh thu 100 triệu USD. Hình ảnh một anh chàng "bán mạng sống" cho những cảnh nguy hiểm trong phim Đại náo phố Bronx (1995) khiến khán giả Âu Mỹ thán phục.
Giờ cao điểm
Thành Long tham gia Giờ cao điểm (1998) khi đã là một siêu sao quốc tế. Chính anh đã mang phong cách phim hành động Hong Kong lên màn ảnh Hollywood. Tổng doanh thu của series này đạt gần 900 triệu USD.
Trưa Thượng Hải
Trong phim, Thành Long đảm nhận vai một ngự lâm quân đời nhà Thanh sang miền viễn tây Hoa Kỳ cứu công chúa. Tác phẩm do Tom Dey đạo diễn, sản xuất năm 2000, đóng cùng Thành Long có Owen Wilson, nữ diễn viên Hoa kiều Nguyễn Ngọc Linh (Lucy Liu).
Thần thoại
Sau Rồng sinh đôi (Song long hội), đây là lần thứ hai Thành Long cùng lúc đóng hai vai: tướng quân Mông Nghị thời Tần Thủy Hoàng và anh chàng Jack thời hiện đại. Cảnh tướng quân Mông Nghị hy sinh ở cuối phim Thần thoại (2005) đã lấy được rất nhiều nước mắt của khán giả nữ với diễn xuất xuất thần của Thành Long. Đóng cặp cùng Thành Long là "Đệ nhất mỹ nhân Hàn Quốc" Kim Hee Sun.
Kế hoạch BB
Có người nói vui rằng Thành Long và cả Cổ Thiên Lạc đã hoàn toàn bị lu mờ trước sự hồn nhiền, dễ thương của cậu bé diễn viên nhí trong phim Kế hoạch BB (2006). Lần đầu tiên, Thành Long đóng vai "người xấu" - một tên trộm chuyên nghiệp tình cờ vướng vào vụ bắt cóc trẻ con.
Cách mạng Tân Hợi
Với vai nhà cách mạng Huỳnh Hưng có thật trong lịch sử, Thành Long đã chứng tỏ mình không chỉ biết đánh đấm, leo trèo mà còn có khả năng diễn xuất nội tâm. Cách mạng Tân Hợi (2011) là bộ phim thứ 100, đồng thời là tác phẩm do anh làm tổng đạo diễn, chuẩn bị cho kế hoạch "chia tay phim hành động".
Được mệnh danh là “con rồng châu Á”, niềm tự hào của điện ảnh Hoa ngữ tại Hollywood, Thành Long nổi tiếng bởi những pha hành động mạo hiểm nhưng đậm tính hài hước. Song, mới đây anh đã bất ngờ tuyên bố “đoạn tuyệt” với dòng phim đã làm nên tên tuổi của mình. 12 con giáp (hay CZ12, Chinese Zodiac) là dự án phim hành động cuối cùng trong sự nghiệp của Thành Long.
Hôm 18/5, tại buổi họp báo ra mắt phim “Mười hai con giáp” (Chinese Zodiac) ở LHP Cannes lần thứ 65, nam diễn viên 58 tuổi tuyên bố ngừng tham gia các bộ phim hành động do tuổi tác. “Tôi đã có tuổi, không thể thực hiện những cảnh bay nhảy, đánh giết như khi còn trẻ nữa”,Thành Long nói.
“Mười hai con giáp” là bộ phim cuối cùng khán giả được nhìn thấy anh trong những cảnh quay nguy hiểm. Ngôi sao hành động châu Á cho biết, chỉ riêng thời gian chuẩn bị cho “Mười hai con giáp” cũng đã tiêu tốn mất 7 năm, thời gian quay phim mất một năm, đi qua rất nhiều quốc gia và thành phố. Phim được đánh giá là sự trở lại thành công của Thành Long ở thể loại phim hành động.
Tài tử đã thực hiện rất nhiều cảnh quay nguy hiểm trong phim, và anh coi đây là bộ phim đột phá nhất trong sự nghiệp diễn xuất của mình. Thành Long hy vọng khán giả đánh giá công bằng hơn đối với các thể loại phim, bởi theo anh, phim hành động cũng là một nội dung văn hóa, không chỉ đơn thuần là những chém giết bề ngoài. Ngôi sao sắp đến tuổi lục tuần cũng bày tỏ lo lắng về việc tìm người kế tục sự nghiệp: “Tôi đã tìm rất lâu rồi, và vẫn đang còn tìm kiếm”. Anh thừa nhận đây không phải việc dễ dàng.
Vai trò ngôi sao và hình tượng công chúng
Thành Long trên Đại lộ Ngôi sao, Hồng Kông
Thành Long được khắp thế giới tán thưởng vì diễn xuất của mình, anh từng được trao một số giải thưởng danh dự trong đó có Giải Người cách tân trong American Choreography Awards và giải thành tựu trọn đời của Taurus World Stunt Awards. Anh có sao trên Đại lộ Danh vọng Hollywood và Đại lộ Ngôi sao ở Hồng Kông.
Mặc dù có được những thành công đáng kể tại những rạp chiếu phim tại Hollywood, những bộ phim kiểu Mỹ của Thành Long hay bị phê phán vì các pha múa võ. Các nhà phê bình phim Giờ cao điểm 2, Bộ vest Tuxedo, và Hiệp sĩ Thượng Hải cho rằng có sự đi xuống trong các pha hành động của Thành Long, với tốc độ pha đánh võ thưa hơn so với các phim trước đó của anh. Khía cạnh hài hước trong phim của anh cũng bị bàn cãi; một số lời phê bình cho rằng đôi khi nó khá ấu trĩ.
Thành Long còn là một biểu tượng văn hóa, anh được nhắc đến trong bài hát "Kung Fu" của nhóm Ash cũng như trong bài hát "Jackie Chan" của Frank Chickens, và những show truyền hình như Celebrity Deathmatch và Family Guy. Anh cũng là hình mẫu cho một số truyện manga như Bảy viên ngọc rồng (trong đó có một nhân vật lấy biệt danh là "Jackie Chun, nhân vật Lei Wulong trong trò chơi Tekken và nhân vật Pokémon kiểu đánh võ Hitmonchan
Ngoài ra, Thành Long có một hợp đồng quảng cáo với Mitsubishi Motors. Do đó, có thể thấy rất nhiều xe hơi hiệu Mitsubishi trong các bộ phim gần đây của Thành Long. Hơn nữa, Mitsubishi còn vinh danh Thành Long bằng cách cho ra mắt xe Evolution, một loạt xe hơi với số lượng có hạn do tự anh điều chỉnh
Một số trò chơi điện tử cũng đưa hình ảnh của Thành Long vào. Trước Stuntmaster, Thành Long đã có một trò chơi về chính mình, Jackie Chan's Action Kung Fu, phát hành năm 1990 cho máy PC và NES. Vào năm 1995,
Thành Long có mặt trong trò chơi võ thuật Jackie Chan The Kung-Fu Master. Ngoài ta, một loạt trò chơi về Thành Long của Nhật cũng được hãng Pony phát hành trên máy MSX, dựa trên một số bộ phim của anh (Kế hoạch A, Kế hoạch A 2, Câu chuyện cảnh sát, Người bảo vệ và Wheels On Meals)
Ngôi sao của Thành Long tại Đại lộ Danh vọng Hollywood
Thành Long luôn mong muốn trở thành một hình mẫu cho trẻ em noi theo, được trẻ em yêu thích vì phong cách hành động vì nghĩa. Anh đã từ chối đóng các vai phản diện và không bao giờ dùng chữ fuck trong phim của mình.
Nuối tiếc lớn nhất trong cuộc đời của Thành Long là không có được sự học hành tử tế, nhưng điều đó đã khuyến khích anh tài trợ cho các học viện giáo dục trên khắp thế giới. Anh cũng góp quỹ cho việc xây dựng Trung tâm Khoa học Thành Long tại Đại học Quốc gia Úc và thành lập một số trường học ở những khu vực nghèo khó tại Trung Quốc.
Tên tuổi Thành Long được đông đảo khán giả biết đến từ phim “Túy quyền”(1978). Từ đó đến nay, Jackie Chan luôn là cái tên đảm bảo ăn khách ở các rạp chiếu. Bằng những nỗ lực không mệt mỏi, anh từng được tôn vinh là “Một trong 10 thanh niên kiệt xuất thế giới”, “Một trong 10 nhân vật Trung Quốc có ảnh hưởng nhất”... Nam diễn viên đã hai lần đến thăm Việt Nam trong các chương trình từ thiện.